[Turkish/Türkçe] Kiracılar için enerji ve su tasarrufu kılavuzu

A renter's guide to saving energy and water
Publisher: 
Department of the Environment and Energy
Date: 
September 2018

Enerji ve su tasarrufundan faydalanmak için ev sahibi olmanıza gerek yoktur. Avustralyalıların yaklaşık üçte biri kiralanan mülklerde yaşamaktadır. Kiralık evinizde yapabileceğiniz değişiklikler sınırlı olmasına rağmen, güneş panelleri ve yağmur suyu depoları kullanılamadığında bile faturalarınızın tutarını ve çevre üzerindeki etkinizi azaltmanın yolları vardır. Hatta, enerji ve su tasarrufunda bulunmak için atabileceğiniz en etkili adımlardan bazıları için günlük alışkanlıklarınızda küçük değişiklikler yapmanız gerekmektedir. Üstelik bunların size hiçbir maliyeti yoktur.
Kiralama süreniz ister uzun isterse kısa vadeli olsun, enerji ve su kullanımını azaltmak ve konforunuzdan ya da hayat tarzınızdan ödün vermeden yıl boyunca yüzlerce dolar tasarruf etmek için alabileceğiniz birçok basit ve ucuz önlem vardır.

Enerji tasarrufu fikirleri

Enerji verimliliğinin (enerjiyi verimli kullanmak da denir) özü, daha az enerji kullanarak aynı performans, konfor ve kolaylık seviyesini sağlamaya dayanır. Evinizdeki enerji kullanımını ve fatura tutarlarını azaltmak için aşağıdaki pratik önlemleri deneyebilirsiniz.

  • Enerji tasarruflu elektrikli aletler seçin. Elektrikli ev aletleri, ev enerji kullanımınızın yüzde 30'unu oluşturur. Dolayısıyla, seçtiğiniz elektrikli alet türleri ve bunları kullanma biçiminiz, enerji tüketiminizde ve faturalarınızda büyük bir fark yaratır. Yeni bir elektrikli ev aleti alacaksanız, enerji tasarruflu bir model almayı düşünebilirsiniz. Alacağınız aletin ne derece enerji tasarruflu olduğunu belirlemek için, Enerji Sınıflama Etiketi’ne (Energy Rating Label) dikkat edin. Etiketteki yıldızların çokluğu, daha fazla enerji ve para tasarrufunda bulunabileceğinizi ifade eder.
  • İkliminizi kontrol etmek. Evlerde tüketilen enerjinin yaklaşık yüzde 40'ı ısınma ve serinleme için kullanılır. Kış aylarında ısı termostatlarınızı 18–20 Santigrat dereceleri arasında çalıştırmayı düşünebilirsiniz. Yaz aylarında ise soğutma termostatlarını 25–27 Santigrat dereceleri arasında çalıştırmayı deneyebilirsiniz. Termostatın bir derece daha yüksek (veya düşük) bir değere ayarlanması, evinizi ısıtmak ya da soğutmak için kullanılan enerjiyi yüzde 5 ila 10 oranında azaltabilir. Klima veya ısıtıcı açıkken, kullanmadığınız odaların kapılarını kapatın.
  • Aralıkları ve çatlakları kapatmak. Evinizin içinde hava akımlarını engelleyerek ve ısıtılmış ya da soğutulmuş havanın aralıklardan ve çatlaklardan dışarı sızmasını önleyerek, enerji faturanızı yüzde 25'e varan oranlarda azaltabilirsiniz. Kapıların altından havanın "kaçmasını" önlemek için içi kumla doldurulmuş kumaş bir hava akımı durdurucu (uzun bir ‘yılan’ gibi) kullanmayı deneyin ve pencereler, döşeme tahtaları, süpürgelikler, tavan pencereleri ve pervazlar için yalıtım fitilleri kullanın. Yalıtım fitillerini kullanmadan önce ev sahibinize danışın.
  • Pencere verimliliğini artırın. Pencerenin hemen önünde bir sabit hava katmanı oluşturmak için perdeleri ve panjurları sıkıca yerleştirerek ısı kaybını önleyin. Ayrıca kışın gün içinde güneş ışığının içeri girmesi için perdeleri açabilir ve hava kararmadan önce kapatabilirsiniz. Benzer şekilde, yazın günün en sıcak saatlerinde perdelerin kapatılması da iyi bir uygulamadır.
  • Klima yerine vantilatörü tercih etmek. Tavana monte edilen ve ayaklı vantilatörler, çalıştıkları her bir saat için bir sentlik maliyete sahiptir ve klimalara göre çok daha az sera gazı üretirler. Vantilatörler, hava dolaşımını sağlamaya yardımcı olur ve hava soğutma sistemlerinin verimliliğini artırmanın yanı sıra kışın sıcak hava devridaimini sağlamak ve ısıtma verimliliğinizi artırmak için de kullanılabilir.
  • Enerji tasarruflu ampuller kullanmak. Evlerde tüketilen enerjinin yaklaşık yüzde 12'si aydınlatma için kullanılmaktadır. Enerji tasarruflu ampullere geçiş yaparak ve ışıkları verimli şekilde kullanarak aydınlatma maliyetlerinizi yarı yarıya azaltabilirsiniz. Eski tarz akkor telli ampullerin kompakt floresan lambalar (CFL'ler) veya ışık yayan diyotlarla (LED'ler) değiştirilmesi, enerji maliyetlerini azaltmanın etkili bir yoludur. CFL'ler, akkor telli ampullerin yaklaşık yüzde 20'si oranında enerji kullanır ve 4 ila 10 kat daha uzun süre dayanır.
  • Bekleme gücü (Standby power). Telefon şarj cihazları, oyun konsolları, mikrodalga fırınlar ve müzik setleri gibi birçok elektrikli alet ve cihaz, kullanılmadığında da elektrik çekmeye devam eder. Beklemede tüketilen bu güç, evinizin toplam elektrik kullanımının yüzde 10'una karşılık gelebilir. Kullanmadığınız elektrikli aletlerin ve cihazların elektrik bağlantısını prizden keserek, hem enerji kullanımınızı hem de fatura tutarınızı azaltırsınız. Aletin üzerinde küçük bir bekleme ışığı veya saat varsa, elektrik tüketiyor demektir.
  • Buzdolapları ve derin dondurucular. Buzdolabınız için ideal sıcaklık 3 ila 5 Santigrat derece, derin dondurucunuz için ise eksi 15 ila eksi 18 Santigrat derecedir. Düşürülen her bir derece için yüzde 5 daha fazla enerji gerekir. Dondurucu kısmında buzlanma varsa bunu temizleyerek ve cihazın etrafında havalandırma için 5–8 santimetrelik bir boşluk bırakarak, buzdolabınızın ve derin dondurucunuzun verimliliğini artırın. Misafir ağırlarken kullandığınız ikinci bir buzdolabınız varsa, bunu yalnızca ihtiyacınız olduğunda açın.
  • Giysileri yıkamak ve kurutmak. Makineyle yıkama yaparken soğuk su kullanarak, mümkün olan en kısa programı kullanarak, su seviyesini çamaşır yüküne göre ayarlayarak ve makineyi tam dolduracak kadar kirli çamaşır çıkmasını bekleyerek enerji ve su tasarrufunda bulunabilirsiniz. Çamaşırları elektrikli kurutma makinesi yerine sıfır maliyetle çamaşır askısında kurutun.

Su tasarrufu ipuçları

Suyu tasarruflu kullanmak, suyunuzun her bir damlasının ve paranızın her bir kuruşunun değerini bilmenizi sağlar. Evinizde ve bahçenizde suyu akıllıca kullanmak ve geleceğimiz için su tasarrufunda bulunmak üzere alabileceğiniz birçok önlem vardır.

  • Su tasarruflu elektrikli cihazlar ve armatürler kullanmayı düşünebilirsiniz. Yeni bir elektrikli cihaz ve armatür satın alırken, su tasarruflu bir model almayı düşünün. Alacağınız ürünün Water Efficiency Labelling and Standards (WELS–Su Verimliliği Etiketleri ve Standartları) derecesine bakın.
  • Muslukları verimli şekilde kullanmak. Saniyede bir damla su akıtan bir musluk, bir yılda 12.000 litreden fazla suyu boşa harcar. Su damlatan muslukları en kısa zamanda tamir ederek su tasarrufunda bulunun. Havalandırıcılar monte ederek su kullanımınızı azaltabilirsiniz. Havalandırıcılar, su akışını sınırlar ve muslukların içine ya da dışına takılabilir. Bu işlemi yapmadan önce ev sahibinize danışmanız gerekebilir.
  • Su tasarruflu duş başlıkları kullanmak. Eski ve verimsiz duş başlıkları kullanıyorsanız, ev sahibinizden bunları su tasarruflu modellerle değiştirmesini isteyebilirsiniz. Bu tür su başlıkları, diğerlerinin üçte biri oranında su kullanır ve elektrik-su faturalarında yılda 160 dolar tasarruf sağlayabilir.
  • Sifonları çekmek. Çift sifonlu bir tuvalet kullanırken, uygun durumlarda yarım sifonu tercih edin. Ev sahibiniz tek sifonlu bir tuvaleti değiştiriyorsa, bunun yerine su tasarruflu çift sifon modeli takılmasını önerebilirsiniz. Bu modeller, günde kişi başına 55 litre tasarruf sağlayabilir. Bu mümkün değilse, bir su taşırma cihazı satın alabilir veya su kapasitesini azaltmak için rezervuarın içine suyla dolu bir plastik şişe yerleştirebilirsiniz.
  • Bahçede su kullanımını azaltmak. Geleneksel bir yeşil çim bahçesi, bahçe suyunuzun yüzde 90'ını tüketebilir. Çim kesme makinenizi 4 santimetre veya daha uzun kesecek şekilde ayarlayarak bu tüketimi azaltabilirsiniz. Ayrıca sulama uygulamalarınızı geliştirerek ve su tasarruflu ürünler seçerek bahçe suyu kullanımınızı azaltabilirsiniz.

Kiracıların kaynakları

Ev sahibinizle veya emlak danışmanınızla görüşmek

Onarımlar, servis veya sürdürülebilir her türlü geliştirmeler dahil olmak üzere bakım için genellikle ev sahibinizden izin (ve bütçe) almanız gerekir. Her bir eyalette ve bölgede kiracılar için farklı yasalar bulunduğundan, evde herhangi bir değişiklik yapmadan önce araştırma yapmak ve izin almak önemlidir.
Sürdürülebilir geliştirmeler istemek üzere ev sahibinizle veya emlak danışmanınızla görüşürken aşağıdakilerin akılda tutulmasında yarar vardır:

  • İndirimler ve yardım. Sürdürülebilir geliştirmeler yapmak isteyen ev sahiplerine sunulan çeşitli devlet indirimleri ve yardımları bulunmaktadır. Talebinize katkıda bulunması için araştırmanın bir bölümünü ev sahibiniz adına yapabilir ve sizin durumunuzla ilgili olanları bulmak için indirimler ve yardım bölümümüzü inceleyebilirsiniz.
  • Vergi indirimleri. Birçok ev geliştirmesinin yanı sıra onarımlar ve bakım da vergiden düşülebilmektedir. Hangi uygulamaların eviniz için geçerli olduğunu öğrenmek ve iyi haberi ev sahibinize iletmek için Avustralya Vergi Dairesi'nin Kiralık ev sahipleri için kılavuz 'una bakabilirsiniz.
  • Yatırım avantajları. Ev sahibiniz, evde etkili enerji ve su kullanımına yol açacak mülk geliştirmelerine yatırım yaparak mülkün değerini artırabilir ve gelecekte satın alacak veya kiralayacak kişiler için daha cazip kılar.

Ev sahibinize veya emlak danışmanınıza isteklerinizi yazılı olarak iletin. Ayrıca, değişiklikler ya da geliştirmeler yapmak için ev sahibinize ya da emlak danışmanınıza ilettiğiniz bütün isteklerin veya yaptığınız anlaşmaların kaydını tutmanız da iyi bir uygulamadır.

Daha fazla bilgi edinmek ve tasarruf etmek istiyor musunuz?

Enerji, atıklar, su ve seyahat verimliliğinin yanı sıra devlet yardımı konusunda çok sayıda pratik ipucunu İngilizce olarak www.energy.gov.au web sitesinde bulabilirsiniz.

Feragatname

Federal Hükümet, çevirinin yapıldığı belgenin gerçek olduğunu garanti etmez ve orijinal belgede ya da bu çeviride yer alan hiçbir bilginin doğruluğu ya da başka herhangi bir niteliği konusunda hiçbir görüş bildirmez. Federal Hükümet, bu çevirinin doğruluğu da dahil olmak üzere çeviriyle ilgili hiçbir garanti vermez. Federal Hükümet ve onun memurları, çalışanları veya aracıları, herhangi bir kişinin bu çeviriyi kullanması veya bu çeviriye güvenmesi nedeniyle ortaya çıkabilecek doğrudan veya dolaylı herhangi bir hasardan veya yaralanma sonucu kayıptan, bu kullanımın veya güvenmenin acente tarafından verilen bilgilere veya önerilere dayanmasına bağlı olup olmamasına bakılmaksızın hiçbir şekilde sorumlu olmayacaktır.

This translation was funded as part of the Australian Government Multicultural Access and Equity policy.